[Xin vui lòng đối chiếu với bài phát biểu chính thức]
Kính thưa các vị đại biểu,
Tôi thực sự rất vinh dự và vui mừng được có mặt cùng quý vị tại đây ngày hôm nay để tham dự Lễ Chuyển giao Chương trình Phòng, chống Đuối nước Trẻ em tại Việt Nam. Đây là một dấu mốc vô cùng quan trọng, không chỉ ghi nhận những thành tựu đạt được trong tám năm qua, mà còn mở ra một giai đoạn mới: giai đoạn của sự làm chủ ở cấp quốc gia, sự quản lý và điều phối của Bộ Y tế, và tính bền vững lâu dài nhằm bảo vệ và cứu sống trẻ em tại Việt Nam.
Là mẹ của hai bé gái gần sáu tuổi, phòng chống đuối nước là một chủ đề rất gần gũi và thân thuộc đối với tôi. Tôi muốn chia sẻ với quý vị một câu chuyện của tôi. Một trong những ký ức đầu đời của tôi khi mình còn nhỏ đó là lúc đi học bơi. Khi đó tôi khoảng ba tuổi, và bằng cách nào đó tôi đã bị tách khỏi giáo viên và các bạn trong lớp ở khu vực nước sâu của một bể bơi lớn. Mẹ tôi đứng bên ngoài theo dõi, nhưng bà chưa từng học bơi khi còn nhỏ nên không thể làm được gì để giúp tôi ngoài việc hét lên nhờ một người đứng gần đó nhảy xuống cứu tôi. Rất may mắn là tôi đã được cứu, nếu không thì có lẽ nhiều năm sau tôi không thể đứng trước quý vị ngày hôm nay để nói về tầm quan trọng của việc phòng, chống đuối nước.
Từ câu chuyện nhỏ của tôi - và quan trọng hơn là từ các bằng chứng khoa học và kinh nghiệm thực tiễn - chúng ta biết rằng các trường hợp tử vong do đuối nước hoàn toàn có thể phòng ngừa được.
Trong những năm gần đây, Việt Nam đã chứng minh được điều đó. Thông qua sự lãnh đạo mạnh mẽ của Chính phủ, sự tham gia của cộng đồng, sự ủng hộ của các đối tác trong và ngoài nước bao gồm CTFK, cùng với sự hỗ trợ quan trọng từ Quỹ từ thiện Bloomberg, Việt Nam đã tiên phong triển khai một trong những chương trình phòng, chống đuối nước trẻ em toàn diện nhất trong khu vực và trên thế giới.
Kể từ năm 2018, các chương trình dạy bơi sinh tồn và an toàn dưới nước đã tiếp cận hàng trăm nghìn trẻ em trên toàn quốc. Việc mở rộng quy mô này có được nhờ sự hỗ trợ mang tính thúc đẩy từ Quỹ Bloomberg, qua đó giúp huy động đáng kể nguồn đồng tài trợ trong nước và mở rộng cả chương trình dạy bơi sinh tồn lẫn đào tạo chuyên biệt về an toàn dưới nước cho trẻ em - những yếu tố đặc biệt quan trọng để bảo đảm tính bền vững lâu dài của các chương trình này.
Tôi cũng muốn gửi lời ghi nhận đặc biệt tới các cán bộ địa phương, giáo viên, phụ huynh và các huấn luyện viên bơi tại cộng đồng, những người đã làm việc bền bỉ từng tuần, từng tháng để đạt được dấu mốc mà chúng ta đang cùng nhau kỷ niệm hôm nay. Xin cảm ơn tất cả quý vị!
Nhờ tất cả những nỗ lực này, Việt Nam đã thành công trong việc làm cho cộng đồng an toàn hơn và giảm nguy cơ trẻ em bị đuối nước. Mục tiêu tiếp theo là nhân rộng những thành công này trên phạm vi toàn quốc.
Tuy nhiên, điều này sẽ không hề dễ dàng. Mặc dù đã đạt được những tiến bộ rất đáng khích lệ , đuối nước vẫn là một thách thức lớn đối với sức khỏe cộng đồng. Biến đổi khí hậu, tình trạng lũ lụt, quá trình đô thị hóa nhanh chóng và những thách thức trong việc giám sát, chăm sóc trẻ em tiếp tục làm gia tăng nguy cơ, đặc biệt tại các cộng đồng nông thôn và những khu vực còn nhiều khó khăn.
Trong bối cảnh đó, Việt Nam đã cho thấy, dù không dễ dàng nhưng điều này hoàn toàn có thể thực hiện được. Vì vậy, lễ chuyển giao ngày hôm nay đánh dấu một chương quan trọng trong hành trình phòng, chống đuối nước của Việt Nam, thể hiện cam kết mạnh mẽ của Chính phủ trong việc bảo đảm phòng, chống đuối nước tiếp tục là một trách nhiệm cốt lõi của y tế công cộng, được hỗ trợ bởi các hệ thống, thể chế và nguồn lực quốc gia.
Để duy trì và phát huy những tiến bộ đã đạt được, trong tương lai, WHO xin trân trọng đề xuất tập trung vào năm ưu tiên quan trọng sau:
1. Tiếp tục mở rộng các chương trình dạy bơi sinh tồn để mọi trẻ em trên phạm vi toàn quốc đều có cơ hội được tiếp cận;
2. Tăng cường các mô hình chăm sóc và giám sát trẻ nhỏ, bao gồm việc trang bị kỹ năng bơi sinh tồn cho người lớn - đặc biệt đối với những trẻ em có nhà ở hoặc trường học gần các khu vực có nước;
3. Đầu tư vào cơ sở hạ tầng và các biện pháp cải thiện môi trường an toàn xung quanh nhà ở, trường học, chợ và các khu vực có nguồn nước — ví dụ như lắp đặt hàng rào quanh bể bơi;
4. Tăng cường truyền thông và sự tham gia của cộng đồng, đặc biệt ở cấp địa phương
5. Củng cố sự phối hợp giữa các lĩnh vực khác nhau, bao gồm các cơ quan chính phủ và các tổ chức xã hội dân sự.
WHO tự hào đã đồng hành cùng Bộ Y tế, bộ trước đây là Bộ Lao động - Thương Binh và Xã hội, Quỹ từ thiện Bloomberg, CTFK, và GHAI, cùng nhiều đối tác tận tâm khác trong nhiều năm qua để xây dựng nền tảng vững chắc cho công tác phòng, chống đuối nước tại Việt Nam. Và tất nhiên, chúng tôi hoàn toàn cam kết sẽ tiếp tục cung cấp các hỗ trợ kỹ thuật và vận động chính sách cho Chính phủ và các đối tác trong thời gian tới.
Lễ chuyển giao ngày hôm nay là một mình minh chứng mạnh mẽ cho những gì có thể đạt được khi bằng chứng khoa học, sự lãnh đạo và quan hệ đối tác chung sức cùng nhau. Tôi rất mong chờ được chứng kiến những tiến triển tiếp theo trong giai đoạn mới của chương trình, và rất vinh dự được tiếp tục đồng hành cùng quý vị trên hành trình này.
Xin cảm ơn!